Tinh thần nhóm là một biến hoạt động trực tiếp: khi nhân viên cảm thấy được coi trọng và có động lực, sự gắn kết, giữ chân và chất lượng đầu ra cải thiện có thể đo lường được. Duy trì tinh thần cao đòi hỏi hành động có chủ ý và nhất quán trên nhiều khía cạnh — từ cách các giá trị được củng cố
Nuôi dạy con cái và làm việc từ xa: Lời khuyên để cân bằng giữa gia đình và năng suất
Làm việc từ xa khi con ở nhà nghĩa là cùng một người, trong cùng một không gian, phải đáp ứng hai đòi hỏi giành giật nhau: làm tốt công việc chuyên môn và có mặt bên con với tư cách cha mẹ, và không thể xếp lịch sao cho việc này hoàn toàn không chạm vào việc kia. Những bậc cha mẹ giữ được cả hai một cách ổn định thường không tìm ra hệ thống hoàn hảo nào cả, họ chỉ dựng được những khuôn khổ chịu được sự gián đoạn mà không đổ vỡ, rồi kiên nhẫn dựng lại những khuôn khổ ấy mỗi khi con bước sang một giai đoạn phát triển mới và mọi điều kiện cũng thay đổi theo.
Những điểm chính
Một nếp sinh hoạt hằng ngày được sắp xếp hợp lý có thể tăng đáng kể năng suất công việc
Những ranh giới rõ ràng là cực kỳ quan trọng để cân bằng công việc và cuộc sống
Một góc làm việc riêng có thể tăng đáng kể thời gian tập trung
Tạo một thói quen bền vững
Nếp sinh hoạt khác với thời gian biểu ở chỗ nó là chuỗi những lần chuyển đổi mà cả cha mẹ lẫn con cái đều biết trước sẽ diễn ra. Khi trẻ biết điều gì sắp đến, cha mẹ ít phải can thiệp giữa các lần chuyển đổi hơn và nhờ vậy còn sức chú ý cho công việc, còn khi lịch làm việc rõ ràng và ổn định thì bạn cũng dễ giữ cho nó không bị lấn sang, dù từ phía công việc hay từ phía gia đình.
Những yếu tố giúp nếp sinh hoạt giảm bớt, thay vì làm tăng, công sức phối hợp:
- Chỉ định thời gian cho công việc. Khi giờ làm việc cố định được báo cho cả đồng nghiệp lẫn con cái, mọi người cùng hiểu rằng bị làm phiền là chuyện ngoại lệ chứ không phải chuyện thường ngày.
- Đưa các giờ nghỉ vào lịch trình của bạn. Những lúc chơi cùng con xen giữa các khối làm việc có hai tác dụng: trẻ biết chắc khi nào được gặp bố mẹ, còn bố mẹ có khoảng nghỉ để sức tập trung không cạn dần trong ngày.
- Giải thích "thời gian yên tĩnh" cho con bạn. Trẻ hiểu quy tắc và biết nó sẽ kết thúc lúc nào thì chờ đợi tốt hơn hẳn những trẻ không được ai giải thích gì về điều đó. Nên nói rõ trường hợp khẩn cấp thật sự là ngoại lệ để điều đó không biến thành chuyện mặc cả.
- Thay đổi định dạng hoạt động trong các ngày. Làm đi làm lại một hoạt động khiến trẻ quen và dần mất hứng thú với nó. Đổi luân phiên các loại hoạt động giữ được cảm giác mới mẻ mà bố mẹ không phải liên tục bày trò.
- Xây dựng các bộ đệm chuyển tiếp. Khoảng đệm ít nhất 20 phút giữa lúc làm việc và lúc dành cho gia đình giúp hai việc không lấn sang nhau, vì quyết định đưa ra khi đầu óc còn căng thẳng vì công việc sẽ ảnh hưởng đến cách chăm con, và ngược lại.
- Lập kế hoạch cho sự sai lệch. Nếp sinh hoạt không chừa chỗ cho gián đoạn sẽ bị bỏ ngay sau ngày tồi tệ đầu tiên. Hãy tính sẵn trong khuôn khổ ấy cách quay lại nhịp cũ sau một ngày trục trặc, chứ đừng chỉ vạch ra một ngày trôi chảy lý tưởng.
Thiết lập không gian làm việc của bạn
Góc làm việc cùng lúc phải làm hai việc là giúp bạn tập trung làm ra kết quả và cho người khác, kể cả trẻ nhỏ, thấy rằng lúc này có một ranh giới cần tôn trọng, nên nếu hỏng ở một trong hai việc đó thì sẽ nảy sinh những vấn đề mà riêng việc xếp lịch không giải quyết được.
Những lựa chọn khi bố trí ảnh hưởng đến cả chất lượng công việc lẫn sự phối hợp trong nhà:
- Văn phòng riêng hoặc bàn riêng. Tách hẳn khỏi khu vực cả nhà hay qua lại giúp giảm tiếng động xung quanh và khiến ranh giới giữa làm việc với không làm việc hiện rõ ngay trong không gian.
- Môi trường an toàn cho trẻ em. Dây cáp, bộ sạc và thiết bị ngoại vi nằm trong tầm tay trẻ nhỏ vừa nguy hiểm vừa làm gián đoạn công việc. Việc đi dây và cố định cáp cần làm thường xuyên, không phải một lần là xong.
- Chỉ báo công việc trực quan. Một tín hiệu dễ thấy như cánh cửa đóng, chiếc đèn hay tấm biển báo "đang họp" hoặc "đừng làm phiền" giúp bạn ít phải quay ra lên tiếng nhắc trẻ, một việc vốn làm gián đoạn cả người lớn đang làm lẫn đứa trẻ đang chơi.
- Tất cả các vật dụng cần thiết trong tầm với. Nước uống, bút giấy và tài liệu hay dùng nên để sẵn trong tầm tay. Mỗi lần bạn phải rời chỗ ngồi trong giờ làm việc là thêm một lần trẻ có cớ sà vào và kéo bạn ra khỏi công việc.
- Các tùy chọn hoạt động độc lập phù hợp với độ tuổi. Đồ chơi cảm giác, đồ chơi lắp ghép hoặc nội dung trên màn hình hợp với độ tuổi và khả năng tập trung của trẻ giúp trẻ tự chơi lâu hơn mà không cần người lớn. Chọn sẵn từ trước sẽ tốt hơn nhiều so với xoay xở lúc đang bị hối thúc.
- Bộ kit hoạt động khẩn cấp. Một bộ đồ chơi mới chuẩn bị sẵn, chỉ dùng trong giờ họp, là phương án dự phòng chắc chắn, không phụ thuộc vào việc bạn có kịp nghĩ ra trò gì tại chỗ hay không.
- Quản lý tiếng ồn. Cách âm, bằng kết cấu phòng hoặc bằng tai nghe chống ồn, vừa giữ chất lượng các cuộc gọi công việc vừa giúp tín hiệu ranh giới của góc làm việc rõ ràng hơn với mọi người trong nhà.
Sự thật thú vị
Với cha mẹ làm việc từ xa, nếp sinh hoạt có cấu trúc giúp giữ hòa hợp giữa công việc và cuộc sống, và tác dụng ấy đến từ việc những lần chuyển đổi được biết trước giúp bớt đi các quyết định phải đưa ra tức thời, nhờ đó cha mẹ còn đủ sức lực trí óc dành cho cả công việc lẫn việc chăm sóc và nuôi dạy con.
Quản lý các cuộc họp và thời hạn
Các cuộc họp và những thời hạn cứng là nơi sự khó lường của việc nuôi con va chạm trực tiếp nhất với nghĩa vụ công việc, vì vậy các cách dưới đây nhằm giảm cái giá phải trả khi bị gián đoạn mỗi khi nó xảy ra chứ không hứa hẹn sẽ loại bỏ hẳn được gián đoạn.
Những cách chính để giữ các khung giờ họp và các thời hạn:
- Lên lịch các cuộc họp trong các khoảng thời gian yên tĩnh đã được thiết lập. Cuộc họp đặt vào những khung giờ vốn ít bị làm phiền thì cần ít công sức bảo vệ hơn cuộc họp xếp lịch mà không để ý đến nhịp sinh hoạt của gia đình.
- Truyền đạt khả năng có mặt cho cả nhóm và gia đình trước. Thay đổi giờ có mặt vào phút chót gây xáo trộn nhiều hơn một lần vắng mặt đã báo trước. Lịch chung mà cả đồng nghiệp lẫn con lớn đều xem được giúp giảm những xung đột ập đến bất ngờ.
- Chuẩn bị bộ kit hoạt động cho các cuộc họp trước. Cho trẻ bắt đầu một hoạt động tự chơi trước khi cuộc họp diễn ra sẽ dễ hơn nhiều so với cố làm việc đó khi cuộc họp đã bắt đầu.
- Lập kế hoạch rõ ràng cho các gián đoạn. Khi đã định sẵn phải làm gì nếu con chạy vào giữa cuộc họp, chẳng hạn tắt micro, đáp lại con một câu ngắn rồi họp tiếp, bạn không phải lúng túng xoay xở tại chỗ và những người khác trong cuộc họp cũng ít nhận ra sự gián đoạn hơn.
- Đặt thời hạn với các bộ đệm thực tế. Thời hạn dựa trên giả định có những khối thời gian làm việc không bị ngắt quãng sẽ bị trễ khi việc nhà phát sinh. Tính trước thời gian bị gián đoạn vào ước lượng giúp bạn giữ được lời hứa thay vì phải xin lùi hạn.
Tìm hiểu thêm: Phần mềm Quản lý Nhóm Từ xa.
Hiểu các chiến lược cụ thể theo độ tuổi
Khả năng tự chơi của trẻ, mức độ hiểu những quy tắc trừu tượng và sự kiên nhẫn chờ bố mẹ chú ý thay đổi rất nhiều qua từng giai đoạn phát triển, nên cách hiệu quả với trẻ mẫu giáo sẽ không dùng được cho trẻ tuổi đi học, còn cách dành cho trẻ tuổi đi học lại chẳng hấp dẫn gì với thanh thiếu niên. Bảng dưới đây tóm tắt những điều chỉnh chính mà cha mẹ nên cân nhắc cho từng nhóm tuổi.
| Trẻ mới biết đi (1-3 tuổi) |
Trẻ mẫu giáo (3-5 tuổi) |
Tuổi đi học (6-12 tuổi) |
Thanh thiếu niên (13+ tuổi) |
| Sử dụng giờ ngủ trưa cho các cuộc gọi quan trọng |
Tạo lịch trình hàng ngày với các tín hiệu trực quan — trẻ ở độ tuổi này phản ứng với hình ảnh và đồng hồ hẹn giờ tốt hơn so với hướng dẫn bằng lời |
Đồng bộ thời gian làm việc với việc hoàn thành bài tập về nhà và/hoặc việc nhà — cấu trúc chia sẻ làm giảm nhu cầu quản lý song song |
Thảo luận và thống nhất các quy tắc trong nhà trong giờ làm việc — thanh thiếu niên tham gia vào việc đặt quy tắc tuân thủ nhất quán hơn những người được giao quy tắc |
| Luân phiên các khoảng thời gian làm việc 15 phút với các giờ nghỉ ngắn — khả năng tập trung của trẻ mới biết đi không hỗ trợ các khoảng thời gian độc lập dài hơn |
Đặt một bàn làm việc bổ sung bên cạnh bàn của bạn để chơi song song — sự gần gũi đáp ứng nhu cầu hiện diện của trẻ mà không yêu cầu sự tham gia tích cực |
Tạo danh sách kiểm tra hàng ngày cho con bạn để khuyến khích sự độc lập — tự giám sát làm giảm tần suất kiểm tra của cha mẹ |
Tạo lịch chung cho các nhiệm vụ và cuộc họp quan trọng — khả năng nhìn thấy lịch trình của cha mẹ làm giảm các gián đoạn không có kế hoạch |
| Thiết lập khu vực vui chơi an toàn bên cạnh không gian làm việc |
Triển khai hệ thống nhãn dán cho thời gian yên tĩnh — phần thưởng hữu hình làm cho kỳ vọng thời gian trừu tượng trở nên cụ thể đối với nhóm tuổi này |
Sử dụng tai nghe làm tín hiệu "không làm phiền" — một tín hiệu trực quan không cần thực thi bằng lời |
Phân chia nhiệm vụ gia đình có xét đến lịch làm việc của bạn — trách nhiệm chia sẻ làm giảm gánh nặng quản lý gia đình trong giờ làm việc |
| Phát nội dung âm thanh dành cho trẻ em để kéo dài sự tham gia độc lập mà không cần sự hỗ trợ của người lớn |
Sử dụng đồng hồ hẹn giờ để báo hiệu các giai đoạn làm việc — trẻ ở độ tuổi này hiểu đếm ngược tốt hơn thời gian đồng hồ |
Lên lịch nghỉ giải lao cho các hoạt động chung — các điểm kết nối có thể dự đoán được làm giảm tần suất các gián đoạn không có kế hoạch |
Đặt thời gian cho các giờ yên tĩnh và các hoạt động ồn ào — thanh thiếu niên cần các khoảng thời gian ồn ào nhiều như cha mẹ cần các khoảng thời gian yên tĩnh |
| Sử dụng bàn làm việc di động để thay đổi địa điểm khi hoạt động của trẻ thay đổi |
Luân phiên các hoạt động sôi động và yên tĩnh để quản lý mức năng lượng trong cả ngày |
Triển khai hệ thống mức độ khẩn cấp cho các gián đoạn — một thang đo được xác định (ví dụ: "có thể đợi 10 phút không?") dạy về tự đánh giá |
Tổ chức hệ thống nhắn tin nhanh cho các câu hỏi khẩn cấp — giao tiếp không đồng bộ giữ cho sự tập trung công việc trong khi giữ kênh mở |
Công cụ và kỹ thuật năng suất
Khi công việc và việc nuôi con diễn ra trong cùng một không gian, những quyết định phải đưa ra tức thời cứ dồn lại, và công cụ tốt giúp giảm bớt gánh nặng đó. Giá trị của công cụ không nằm ở danh sách tính năng mà ở chỗ nó cho bạn thấy lịch trình, nhiệm vụ và các lần chuyển đổi mà không đòi hỏi bạn phải liên tục ngồi cập nhật bằng tay thì mới giữ được thông tin mới nhất.
Các công cụ giải quyết các vấn đề phối hợp cụ thể:
- Công cụ lên lịch — lịch gia đình dùng chung, ghi cả việc công ty lẫn hoạt động của gia đình trên một màn hình, giúp giảm những xung đột nảy sinh khi mỗi người xếp lịch mà không nắm đủ thông tin về lịch của những người còn lại. Taskee hỗ trợ phần công việc bằng cách cho thấy rõ nhiệm vụ và thời hạn.
- Ứng dụng theo dõi nhiệm vụ — một hệ thống đơn giản, dùng đều đặn để ghi lại và sắp thứ tự ưu tiên công việc giúp bạn khỏi phải nhớ việc gì cần làm tiếp theo, điều đặc biệt có ích khi thường xuyên bị gián đoạn.
- Ứng dụng giáo dục cho trẻ em — nội dung hợp lứa tuổi giữ trẻ tự chơi trong giờ làm việc, nhờ đó bạn có những khoảng làm việc dài hơn mà không phải trông chừng. Khi chọn, hãy xem trẻ chơi được bao lâu và nội dung có chạy được mà không cần người lớn giúp hay không.
Bài viết liên quan:
Để biết các mẹo thực tế về việc tổ chức không gian làm việc từ xa của bạn, hãy khám phá Mẹo hiệu quả để làm việc từ xa thành công
Để tìm hiểu về cân bằng công việc và du lịch với gia đình, hãy xem Workation là gì? Hướng dẫn cuối cùng để kết hợp công việc và du lịch.
Để chọn các công cụ phù hợp cho việc quản lý nhiệm vụ gia đình, hãy đọc Phần mềm quản lý dự án vs. Excel: Công cụ nào phù hợp với dự án của bạn? Thông tin chi tiết: Nhiệm vụ.
Kết luận
Làm việc từ xa khi có con ở nhà sẽ không dễ hơn nhờ một nếp sinh hoạt hoàn hảo, nhưng sẽ trở nên xoay xở được khi bạn dựng những hệ thống giúp giảm cái giá của sự không hoàn hảo. Khuôn khổ mô tả ở đây không nhằm xóa bỏ chỗ chồng lấn giữa công việc và gia đình, nó chỉ giúp chỗ chồng lấn ấy đủ dễ đoán để cả hai phía cùng thích nghi. Taskee lo phần công việc trong khuôn khổ đó bằng cách gom việc hiển thị nhiệm vụ, theo dõi thời hạn và quản lý lịch trình về cùng một chỗ, để công sức phối hợp dồn lại mỗi khi bị gián đoạn vẫn nằm trong tầm kiểm soát.
Đọc thêm khuyến nghị
Balanced: Finding Center as a Work-at-Home Parent
Những cách làm cơ bản để cân bằng sự nghiệp với đời sống gia đình
Remote Work Revolution
Các kỹ thuật đã được kiểm chứng để làm việc từ xa hiệu quả khi có gia đình
The Working Parent's Survival Guide
Lời khuyên thực tế để giữ được sự cân bằng